zurück zum Menü
 
Maße, Gewichte, Währung und Ortszeit in Württemberg
 Herzogtum
Wirtemberg
Neues Landmaß
1557 bis 1806
Königreich
Württemberg
Maßordnung
1806 bis 1871
Längenmaße
Meile 26000Fuß 7448,748m 26000Fuß
Wegstunde 16000Fuß 4583,845m 16000Fuß 4583,845m
Poststunde 13000Fuß 3724,374m 13000Fuß 3724,374m
Rute 16Fuß 4,584m 10Fuß 2,865m
Elle 15/7Fuß 614,24mm 2,144Fuß614,235184mm
Fuß (Schuh)127franz. Linien 286,49mm -  286,490291mm
Zoll 1/12Fuß 23,87mm 1/10Fuß 28,649mm
Linie 1/12Zoll 1,99mm 1/10Zoll 2,865mm
Punkt 1/12Linie 0,17mm 1/10Linie 0,286mm
 
Flächenmaße  
Tagwerk Morgen47,28arMorgen 47,28ar
Morgen 150Q.Ruten 31,52ar 384Q.Ruten 31,52ar
Viertel 1/4Morgen 7,88ar 96Q.Ruten 7,88ar
Quadrat-Rute 256Q.Fuß 21,01 100Q.Fuß 8,21
Quadrat-Fuß144Q.Zoll 821cm² 100Q.Zoll821cm²

Flüssigmaße 
 
Trübeichmaaß
Fuder 6Eimer 1840,7136 l 1840,7136l
Eimer 16Imi 306,7864 l167Maaß Helleich 306,7864l
Imi 10Maaß 19,1741 l 19,1741l
Maaß 1,91741 l 1,91741l
Schoppen 1/4Maaß 0,47935 l 0,47935l
 
Helleichmaaß
Fuder 6Eimer1763,56 l 75Kubikfuß 1763,56l
Eimer 16Imi 293,927 l12½Kubikfuß 293,927l
Imi 10Maaß 18,37 l 11Schenkmaaß 18,37l
Maaß 125Kubikzoll 1,837 l 1,837l
Schoppen1/4Maaß 0,459 l 0,459l
 
Schenkmaaß 1,67 l 1,67l
Schoppen 1/4 Maaß 0,417 l0,417l

Trockenmaße 
 
Wanne (Heu) 512Kubikfuß 12,039 512Kubikfuß12,039
Klafter (Holz) 16Ecklein 3,386 144Kubikfuß 3,386
Ecklein (Holz) 9Kubikfuß 211,63l 9Kubikfuß211,63l
Kasten (Sand) 8Kubikfuß 188,11l 8Kubikfuß188,11l
Kasten (Mörtel)24Kübel (Mörtel) 176,36l Kubikfuß176,36l
Reisigwelle
1'dick 4' lang 73,87l 3,14159Kubikfuß (pi) 73,87l
Zuber (Kalk) 40Maaß Helleich 73,48l 3125Kubikzoll 73,48l
Kübel (Mörtel)
4Maaß Helleich 7,35l 5/16Kubikfuß 7,35l
 
Kubikrute 4096Kubikfuß 96,3141000Kubikfuß23,514
Schachtrute 100Kubikfuß2,3514
Kubikfuß 1728Kubikzoll 23,514l 1000Kubikzoll 23,514l
Kubikzoll 1728Kubiklinien 13,608cm³1000Kubiklinien 23,514cm³
Kubiklinie 7,875mm³ 23,514mm³
 
Scheffel 8Simri 177,246l
Simri 1628Kubikzoll22,153l942,125Kubikzoll 22,153l
Vierling 1/4Simri 5,538l
Messle 1/16Simri 1,384l
Eckle 1/32Simri 0,692l
Viertel 1/4Eckle 0,173l

Gewicht
 
bis 1806
 
1806 bis 1857
 
ab 1857
Centner 104leichte Pfund48,6437kg 48,642kg 50,0000kg
Pfund 32Loth 467,587g467,728g500,0000g
Mark 16Loth 233,794g233,864g250,0000g
Unze 2Loth 29,224g 29,233g 31,2500g
Loth 14,612g 14,616g 15,6250g
Karat (Gold) 2/3Loth 9,741g 9,744g   
Quent 1/4Loth 3,653g 3,654g 3,9062g
Pfennig 1/16Loth 0,9133g 0,9135g 0,9766g
Grän (Edelmetall) 1/18Loth 0,8120g 0,8118g  
Richtpfennig1/256Pfennig 0,0036g 0,0036g 0,0038g

Medicinalgewicht
  
bis 1871
Pfund 24Loth 357,6476g
Mark 16Loth 238,4317g
Unze 2Loth 29,8040g
Loth 14,9020g
Drachme 1/4Loth 3,7255g
Scrupel 1/12Loth 1,2418g
Obulus 1/24Loth 0,6209g
Karat 1/60Loth 0,2484g
Gran 1/240Loth 0,0621g
  
GeldWert 1837 bis 1873
in württ. Währung

unterteilt in
Kölnische Mark 24Gulden 1754 bis183714Reichstaler233,855g Silber
Kölnische Mark 24½Gulden 1837 bis185714Reichstaler233,855g Silber
Zollmark Silber 52½Gulden ab185730Reichstaler 500g Silber
Zollmark Gold 15½Zollmark Silber Deutschland1873139½Kronen500g Gold 9/10 fein
 
Karolin ∼ 12½Gulden seit174024Stück / Mark 9,73g Gold 18½ / 24 fein
Friedrich d'Or ∼ 11½Gulden 181030⅔Stück / Mark 7,63g Gold 21½ / 24 fein
Ducaten Gulden1749, 1750,184067Stück / Mark 3,49g Gold 23⅔ / 24 fein
10 Gulden 10 Gulden seit182435Stück / Mark 6,68g Gold 21½ / 24 fein
 
Laubtaler 165KreuzerFrankreich bis1795 6Livres Ecú au lauriers
Kronentaler 162Kreuzer Niederlande1755
Konventionstaler 147KreuzerÖsterreich 1750120 Kreuzer 2Gulden
Reichstaler 105KreuzerPreußen 1750 24 Gute Groschen 288Pfennig
Vereinstaler 105KreuzerPreußen 1822 30Silbergroschen 360Pfennig
Konventionsgulden 73½KreuzerÖsterreich 1750 60Kreuzer
Vereinsgulden 70KreuzerÖsterreich 1857100Kreuzer2/3Reichstaler
Gulden (rheinisch.) 70Kreuzer 1750 bis1837 60Kreuzer2/3Reichstaler
Gulden (fl) 60KreuzerWürttemberg1837 60Kreuzer4/7Reichstaler
Krone 350KreuzerDeutschland 1873 10Mark 3,58g Gold 9/10 fein
Mark 35KreuzerDeutschland 1873100Pfennig1/3Reichstaler
Krone 35KreuzerÖsterreich 1892100Heller 1/2Gulden
 
Hirschgulden 10Kreuzer1621 bis162360Kreuzerverrufen und abgewertet
Sechser 6Kreuzer
Batzen 4Kreuzerbis1559
(guter) Groschen 3Kreuzer
Mariengroschen 2Kreuzer
Kreuzer (kr,xr)1Kreuzer
Pfennig (d, denar) 1/4Kreuzer
Heller 1/8Kreuzer
 
UhrzeitMEZminusgültig seitin 
Lissaboner Zeit 96Min. Portugal
Madrider Zeit 74Min. Spanien
 
Londoner Zeit 60Min.   0 Sek. 1848England
(GMT) 1. April 1892Süddeutschland
Elsaß-Lothringen
1. Mai 1892Niederlande, Belgien
11. März1911Frankreich
 
Pariser Zeit 50Min. 40 Sek. 15. März1891Frankreich
Amsterdamer Zeit 40Min. bis 1892Niederlande
Amsterdamer Zeit 40Min. 23. Juli 1908Niederlande
Genfer Zeit 35Min. 24 Sek. 12. Sept. 1848Kanton Genf
Berner Zeit 30Min. 15 Sek. 12. Sept. 1848Schweiz
Karlsruher Zeit 26Min. 20 Sek. um 1860Baden
Mannheimer Zeit 26Min. 27. Juni 1845Baden
Ludwigshafener Zeit 26Min. bayrische Rheinpfalz
Frankfurter Zeit 25Min. 16 Sek.
lokale Ortszeiten mit Sextant 3. Dez.1828Württemberg
Stuttgarter Zeit 23Min. 18 Sek. um 1860Württemberg
Brüsseler Zeit 17Min. Belgien
Christianiaer Zeit 17Min. Norwegen
Münchner Zeit 13Min. 44 Sek. Altbayern
Römische Zeit 10Min. Italien
Kopenhagener Zeit 9Min. Dänemark
Berliner Zeit 6Min. 22 Sek. 1874Preußen
Norddeutschland
Elsaß-Lothringen
Prager Zeit 2Min. 12 Sek. Österreich
 
MEZ     
Mitteleurop. Zeit 0Min.   0 Sek. 1. Januar 1879Schweden
30. Juli 1890Deutschland Eisenbahn
1. Okt. 1891Österreich Eisenbahn
1. April 1893Österreich
1. April 1893Deutschland
1. Nov. 1893Italien
1. Januar 1894Dänemark, Norwegen
1. Juni 1894Schweiz
16. Sep. 1945Frankreich
 
MEZplus
Bürgerliche Zeit 1Min. Schweden
Budapester Zeit 17Min. Galizien und Ungarn
Warschauer Zeit 24Min.
Bukarester Zeit 46Min. Rumänien
St.Petersburger Zeit 62Min. Rußland
Moskauer Zeit 91Min. Rußland

 
Deutsche Längenmaße 1810 bis 1871
Nassau Fuß  0,5 m
Preußen Feldfuß (1/10 Rute)  0,3766242 m
pfälzer Fuß  0,33333 m
Pariser Fuß  0,3248394 m
Wiener Fuß  0,316081 m
 Preußen Baufuß, rhein. Fuß (1/12 Rute)  0,3138535 m
englischer Fuß  0,3048 m
Sachsen Meiningen-Hildburghsn.Fuß  0,30385 m
badischer Fuß  0,3 m
schweizer Fuß  0,3 m
oldenburger Fuß  0,29641 m
böhmischer Fuß  0,296355 m
mährischer Fuß  0,29595 m
Hannover Fuß  0,29209 m
bayrischer Fuß  0,29186 m
Sachsen Altenburg rg. Fuß  0,28763 m
Sachsen Gotha (Coburg) Fuß  0,28763 m
württembergischer Fuß  0,28649 m
braunschweiger Fuß  0,2851 m
frankfurter Fuß  0,28461 m
sächsischer Fuß  0,28325 m
Fuldischer Fuß  0,2828 m
Sachsen Weimar-Eisenach Fuß  0,28196 m
Hessen-Darmstädter Fuß  0,25 m
 
Ich freue mich wenn diese Seite Ihre geschätzte Aufmerksamkeit findet.
Weitere Anregungen nehme ich gerne entgegen. Bitte haben Sie aber Verständnis, daß ich mich auf das Württemberg des 19. Jahrhunderts beschränken möchte.
Alle Angaben sind naturgemäß völlig veraltet und ohne jede Gewähr.
© 2004-2009 Werner Seyfried, Stuttgart. All rights reserved
 
zurück zum Menü